Canon in de klas www.utrechtsecanons.nl

Duitse keizer Wilhelm II in Huis Doorn

1918 - 1941

De Eerste Wereldoorlog

Tijd van wereldoorlogen

Op 10 november 1918 stond de Duitse keizer Wilhelm II met zijn hofhouding van 40 lakeien en 60 goederenwagons vol meubels, schilderijen, zilver, uniformen en linnen aan onze grens. Duitsland was de grote verliezer in de oorlog die tussen 1914 en 1918 in heel Europa woedde. Wilhelm II vluchtte naar Nederland, omdat ons land neutraal was gebleven. Dat betekent dat onze regering besloot geen partij te kiezen en niet mee te vechten.

Alle landen om ons heen zijn in oorlog
Van 1914 tot 1918 vochten de 'geallieerden' (Frankrijk, Engeland, België, Rusland en later de Verenigde Staten) tegen de 'centralen' (Duitsland, Oostenrijk-Hongarije en Turkije). Deze oorlog is later de Eerste Wereldoorlog genoemd. De oorlog ging niet onopgemerkt aan ons land voorbij. Doordat handel met het buitenland moeilijk was geworden, raakten mensen hun werk kwijt. Bovendien werden veel schepen die goederen vervoerden tot zinken gebracht. Hierdoor was er weinig voedsel. De regering wilde wat er was eerlijk verdelen en bepaalde wat elk gezin kon kopen.

Vluchtelingen zoeken onderdak
Veel Belgen en Fransen vluchtten naar Nederland om aan de oorlog te ontsnappen. Al deze vluchtelingen moesten worden opgevangen: burgers werden bij gezinnen thuis ondergebracht of in kampen zoals bij Amersfoort. Soldaten werden in speciale, aparte kampen ondergebracht. Zo kwam er een groot militair kamp bij Zeist. Maar de meest beroemde oorlogsvluchteling kwam pas na het einde van de oorlog: de Duitse keizer Wilhelm II.

Keizer slaat op de vlucht
Nadat Duitsland de oorlog verloren had, was Wilhelm II bang door de geallieerden gevangen te worden genomen. Ook in Duitsland zelf vond de keizer nergens steun. Het Duitse volk gaf hem de schuld van de nederlaag, de marine kwam in opstand en het leger wilde hem niet langer gehoorzamen. In november 1918 vroeg Wilhem II in Nederland asiel aan. Je zou hem dan ook als een vroege voorloper van een asielzoeker kunnen zien.

Logeren op Kasteel Amerongen
De Nederlandse regering regelde dat keizer Wilhelm II als gast op Kasteel Amerongen kon logeren. Hier tekende hij zijn troonsafstand. De keizer zou eigenlijk maar zes dagen blijven, maar hij woonde hier (met zijn familie en 40 lakeien!) anderhalf jaar lang. De schatrijke Wilhelm II betaalde al die tijd niets voor zijn verblijf. Om hun gasten te kunnen onderhouden verkochten de kasteeleigenaren stukken grond rond het kasteel om aan extra geld te komen. En vanwege de vele logées moest de kok van kasteel Amerongen zelf tijdelijk elders logeren: in herberg Den Rooden Leeuw.

Keizerlijk wonen in Huis Doorn
In 1920 kocht de keizer Huis Doorn. De 60 treinwagons arriveerden op station Zeist waarna Huis Doorn kon worden ingericht met de spullen uit zijn oude paleizen in Berlijn en Potsdam. Een belangrijke reden voor zijn keuze voor dit huis was het omliggende parkbos. Wilhelm II hield van tuinieren. Zo liet hij een prachtige rozentuin aanleggen. Maar ook kapte de keizer graag bomen. In Amerongen had hij in korte tijd 13.000 bomen omgezaagd! De tuinman van Huis Doorn sliep er slecht van want ook hier ging de keizer fanatiek aan de slag. Hoe moest hij de keizer laten stoppen met houthakken?

In Doorn bleef Wilhelm II dromen ooit terug te keren als Duits keizer. Zijn wens ging echter niet in vervulling. Hij stierf in 1941 in Doorn.